İktidarın, “2019 yılında bitirilecek” dediği Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamında yapılması planlanan projelerin büyük bölümünün tamamlanmadığı belirlendi. Aralarında Şanlıurfa ve Gaziantep’in de yer aldığı dokuz ili kapsayan projenin, “2014-2018 Eylem Planı”nda yer alan hedeflerin çoğuna ulaşılamadı. Sayıştay’ın incelemelerine göre, GAP Eylem Planı’nda yer verilen toplam 208 proje hayata geçirilemedi.

Birgün'den Mustafa Mert Bildircin'in haberine göre merkezi bütçeden GAP Eylem Planı’na 2014-2018 dönemi için 24.4 milyar TL tahsis edildi. Proje kapsamında yapılması planlanan faaliyetler için de 27.3 milyar TL revize ödenek ayrıldı. Proje çerçevesinde ayrılan ödeneğin 23.4 milyar TL’si harcandı. 2018 yılında da projeye 4.7 milyar TL daha ek ödenek verildi. Aynı dönemde ayrılan revize ödenek 7.3 milyar TL olurken projenin 2018 yılı harcama tutarı 6.3 milyar TL’ye ulaştı.

VAATLER LAFTA KALDI

GAP’ta yapılan milyarlarca liralık harcamaya karşın eylem planında bulunan projeler planlandığı şekilde tamamlanamadı. 2014 yılında yapımına başlanacağı iddia edilen ve 2018 yılında tamamlanması öngörülen, “Tarımsal ürünlerin pazarlanmasına yönelik üretici örgütlülüğü” projesi için tek bir adım dahi atılmadı. GAP’a dahil olan illerdeki işletmelerin finansman imkanlarının artırılacağı yönündeki söylemler de lafta kaldı. Sayıştay denetçileri, 2014-2018 yılları arasında tamamlanacağı söylenen projelere başlanmadığını saptadı.

KENTLER KORUNMADI

Sayıştay’ın GAP Bölge Kalkınma İdaresi’ne ilişkin en çarpıcı tespitlerinden biri de tarihi kent bölgelerinin korunmadığı tespiti oldu. İdare ile Kültür ve Turizm Bakanlığı, tarihi kent bölgelerinin korunmasına yönelik sorumluluklarını yerine getirmedi.

Aralarında, “Kommagene Nemrut Kral Yolu Projesi, Dionysos ve Danae Evleri Restorasyonu” ve “Mor Kiryakus Manastırı Restoresyonu” işlerinin de yer aldığı birçok projeye başlanmadı. Sayıştay denetçileri, projelerin planlandığı şekilde gerçekleştirilmemesinin idarenin kuruluş nedenine aykırı olduğunu vurguladı.

DİL EĞİTİMİ BÜTÇEDEN

Bölgenin kalkınmasından tarihi kentlerin korunmasına kadar birçok projeyi tamamlamayan idarenin, Harran Üniversitesi’ndeki akademik personelin dil eğitimini bütçeden karşıladığı öğrenildi.

Akademisyenlerin, “Yabancı Dil (İngilizce) Seviyelerinin Geliştirilmesine Yönelik Uygulamalı Eğitim Modeli Projesi” için gereken 600 bin TL’nin 200 bin TL’si GAP Bölge Kalkınma İdaresi’nden talep edildi. Sayıştay’ın incelemelerine göre idare, İngiltere’nin dört farklı şehrinde sekiz hafta süren proje kapsamındaki dil eğitimi giderlerinin 200 bin TL’sini bütçesinden ödedi. Sayıştay, “Sponsorluk niteliğinde uygulamalar ile çeşitli kurum ve kuruluşlara kaynak aktarılması idarenin kuruluş amacına aykırıdır” tespiti ile usulsüzlüğe dikkati çekti.