Yazar, bürokrat, siyaset ve devlet adamı Cahit Kayra yaşamını yitirdi... Peki Cahit Kayra kimdir? Detaylar haberimizde.

Cahit Kayra kimdir?

Yazar, bürokrat, siyaset ve devlet adamı, milletvekili, bakan. 11 Mart 1917, Kadıköy / İstanbul doğumlu. Tam adı Ömer Cahit Kayra. Babasının adı Ali Lütfi, annesinin adı Kadriye’dir. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi (1938) mezunu. Maliye Bakanlığında müfettişlik, Gelirler Genel Müdürlüğü Müşavirliği gibi çeşitli kademelerde görev yaptı. Ayrıca PTT Genel Müdürlüğü, Türkiye Odalar Birliği ve Türk Hava Yolları Müşavir ve Murakıbı, Ticaret Bakanlığı Dış Ticaret Dairesi çalışanı, İsviçre Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşması Nezdinde Heyet Başkanı, Maliye Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı, Avrupa İktisadi İş Birliği ve Kalkınma Teşkilatı, Nezdinde Heyet Başkanı, Tetkik Kurulu Başkanı, Türkiye İş Bankası Yönetim Kurulu Üyesi, Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Okulu ve Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü Öğretim Görevlisi olarak görev yaptı.

1973’te CHP’den 15. Dönem Ankara Milletvekili seçildi. Bülent Ecevit başkanlığında kurulan 37.Hükümet (26.01.1974 – 17.11.1974) döneminde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı görevinde bulundu. Evli ve 2 çocuk babasıdır. İngilizce, Fransızca bilmektedir.

Milliyet ve Güneş gazetelerinde önemli dizi yazılar yayımladı: Savaş Yılları / 1974 Kıbrıs Barış Harekâtı (Milliyet, Temmuz 1987), Acılı Kent (Milliyet, Ağustos 1988), Acılı Anadolu (Güneş, Aralık 1988), Sadullah Paşa’nın Anıları (Ocak 1989), Malta Sürgünleri / Dr. Esat Işık Paşa’nın Öyküsü (Güneş, Şubat 1989).

“Cahit Kayra’nın 1938 Kuşağı / Olaylar, İnsanlar, Anılar başlıklı eseri, 12 Eylül’ün karanlığına kadar uzanan, olağanüstü bir el tarafından yazılmış siyasî bir analiz. Yaşam öyküsünü anlatırken Türkiye’yi anlatıyor Kayra. Mizah, ironi, iyimserlik, kötümserlik, kılcılık, devrimci bir cumhuriyet sevdalısının hayata ve politikaya hem içerden hem dışarıdan bakabilmesi. Genç kalmayı başarmış, kendisiyle de dalga geçebilme yetisine sahip olan olağanüstü bir insan Cahit Kayra.” (Mehmet Baydur)

'Yaşayan tarih' asırlık çınar Cahit Kayra, 23 Mart 2017 günü 101. yaşını Moda Tarihçi Kitabevi'nde dostlarıyla birlikte kutladı. Doğum günü pastasının mumlarını büyük bir sevinçle üfleyen Kayra, “Sizin sayenizde; beni dinleyen, nezaket gösteren dostlarımın sayesinde yeniden doğmuş oluyorum, hepinize pek çok teşekkür ediyorum, sağ olun var olun” diyerek duygularını dile getirdi…

ESERLERİ:

ÖYKÜ: 

Bodrum Üzerine Çeşitlemeler (1983), Romantik Bir Karga (1984), Eda Hanım’ın Kırmızı Kedileri (1989), Hoşça Kal Bodrum (1996), Kadıköy Rüzgârları (1997), Çiçekleri Unuttular (1999), Bir Mavi Yolculuk Seyir Defteri (2001), Bilgeler ve Balıklar (2004).

ARAŞTIRMA: 

İstanbul / Mekânlar ve Zamanlar (1990), İstanbul Haritaları / Maps of Istanbul (1990), Eski İstanbul’un Eski Haritaları (1991), İstanbul’un Yokuş ve Merdivenleri (1991), İkinci Mahmut’un İstanbul’u (Erol Üyepazarcı ile, 1992), Kandilli-Vaniköy-Çengelköy / Mekânlar ve Zamanlar (Erol Üyepazarcı ile, 1993), Bebek / Mekânlar ve Zamanlar (1993), Sevr Dosyası (1997), Kadıköy Rüzgarları (1997).

ANI: 

1938 Kuşağı / Olaylar, İnsanlar ve Anılar (1995), Cumhuriyet’in Kuruluş Yıllarında Bir Devrimci Doktorun Anıları (Dr. Mehmet Fuat Umay, düzenleme: Cahit Kayra, 2003),

GEZİ: 

Bir Mavi Yolculuk Seyir Defteri (2001).

MİZAH: 

Dünya Erkekleri Birleşiniz (2005).

ÇEVİRİ: 

Tarih-i Enderun / Letaif-i Enderun / Çuhadar Hafız İlyas Ağa’nın Anıları (Daru’t-Tıbaat-ül Amire 1276-1859, sad., 1987), Büyük Efendi’nin Sarayı / A Description of the Signour’s Seraglio (Robert Whitters’tan, 1996), Bir Osmanlı Doktorunun Anıları : Yüzyıl Önce Anadolu ve Suriye (Şerafeddin Mağmumi’den, 2001), Dicle’de Kelek ile Bir Yolculuk: İstanbul’dan Bağdad’a ve Hindistan’a Min Sene 1300 İla Sene 1304 (1884-1888) (Ali Bey’den, 2003), Hoşça Kal Trabzon (Mediha Kayra’dan, 2005).

DERLEME: 

Turan Güneş’in Siyaset Şiirleri (1985).

KAYNAKÇA: Mücellidoğlu Ali Çankaya / Yeni Mülkiye Tarihi ve Mülkiyeliler (c. V, 1968), Atilla Birkiye / Tarih İçinde Görünüm (Cumhuriyet Kitap, 17.1.1991), Melih Cevdet Anday / Bir Kitabın Düşündürdükleri (Cumhuriyet, 16.1.1996), Oktay Abdal / Bellek Bu Kadar Unutkan mı? (Cumhuriyet, 30.1.1996), Taner Kışlalı / Siyasetin İçinden (Cumhuriyet, 1.5.1996), Mehmet Baydur / Âli Paşa ve 38 Kuşağı (Cumhuriyet, Eylül 1996), Cahit Kayra ve Yazarlığı (Varlık, Mayıs 1996), Mehmet Kemal / Tarihin Değirmenleri (Cumhuriyet, 19.5.1997), Orhan Duru / Kayra’nın Bodrum’u (Radikal, 21.8.1997), Güngör Uras / Mavi Yolculuk Mevsimi Bitti (Milliyet, 21.10.2000), Mehmet Baydur / Bir Osmanlı Doktorunun Anıları (Cumhuriyet, 22.4.2001), TBE Ansiklopedisi (2001), İş’te Kitap (Bahar 2002), İhsan Işık / Resimli ve Metin Örnekli Türkiye Edebiyatçılar ve Kültür Adamları Ansiklopedisi (2007, 2009),  TBMM Albümü 2. Cilt 1950-1980 (2010), Cahit Kayra (enerji.gov.tr, erişim: 20.02.2016), 'Yaşayan tarih' Cahit Kayra 101 yaşında! (tarihcikitabevi.com, 24.03.2017).