İstanbul'un Fethine Katılan Yıldız Dede'nin Mezarı Lokanta Bahçesinde Kaldı: Mezar Taşındaki 1953 Bilmecesi
İstanbul Fatih'te bir lokantanın bahçesinde yer alan ve İstanbul'un fethine katılan askerlerden Yıldız Dede'ye ait olduğu belirtilen mezarın taşında '1953' yazması şaşkınlık yarattı. İşletmeci Habeş Kırmızıateş tarihin düzeltilmesi için kurumlara başvurduklarını söylerken, Tarihçi İlknur Bektaş 1953 yılının kabrin restore edildiği tarih olduğunu ve sonraki yenilemelerde bu rakamın ölüm yılı gibi taşa işlendiğini açıkladı.
Tarihi yarımadada yüzlerce yıllık geçmişin modern şehir dokusuyla iç içe geçtiği Fatih'te, bir lokantanın bahçesinde bulunan mezar taşı gündem oldu.
Asıl adının Necmeddin olduğu bilinen ve 1453 yılında İstanbul'un fethine katılan askerlerden biri olarak kayıtlara geçen Yıldız Dede'ye ait olduğu belirtilen mezarın taşında "Fetih gazilerinden Yıldız Dede" ifadesinin altında "1953" tarihinin yer alması görenleri şaşırttı.

İŞLETMECİ 15 YILDIR BAKIMINI YAPIYOR
Söz konusu mekanı 15 yıl önce kiraladığını belirten lokanta işletmecisi Habeş Kırmızıateş, geldiği ilk günden beri mezar taşında 1953 yazdığını ve bu hatanın düzeltilmesi için girişimlerde bulunduklarını söyledi.

Alanı devraldığında mezarın çevresinin oldukça bakımsız ve izbe durumda olduğunu ifade eden Kırmızıateş, "Burası fetih döneminde Fatih Sultan Mehmet'in yanındaki askerlerden Necmeddin Yıldız'a verilmiş. Biz 15 yıldır kendi ecdadımızın mezarı olduğu için düzenli şekilde bakımını yapıyoruz. Hem vakıflara hem Fatih Belediyesi'ne bilgi verdik. Normalde onun 1453 olarak güncellenmesi veya doğru tarihin yazılması gerekiyor. Yanlışlıkla 1953 yazıldığını düşünüyoruz" dedi.

TARİHÇİ İLKNUR BEKTAŞ SIRRI ÇÖZDÜ
Konuya ilişkin tarihi kayıtları ve arşiv belgelerini değerlendiren Tarihçi ve Araştırmacı Yazar İlknur Bektaş, mezar taşındaki 1953 rakamının neden kafa karışıklığına yol açtığını anlattı. Reşad Ekrem Koçu'nun İstanbul Ansiklopedisi ve Ayvansarayi'nin Hadikatü'l-Cevami eserinde Yıldız Dede'ye dair önemli bilgiler yer aldığını belirten Bektaş, fethe katılan askerler için kullanılan "Ni'mel ceyş" (Ne güzel ordu) mensuplarından biri olan Yıldız Dede'nin, kendisine vakfedilen kilise arazisine hamam yaptırdığını ve vefatının ardından buraya defnedildiğini aktardı.

1453'lerde yaşamış bir fetih gazisinin mezar taşında 1953 yazmasının doğal olarak insanları şaşırttığını vurgulayan Bektaş, şu tespitte bulundu:
"Kültür envanterlerindeki kayıtlara göre 1953 yılı buranın yeniden restore edildiği tarihtir. Son araştırmalarımda 1980'lerde hamamın ve alanın tamamının inşaat alanına çevrilip iş yeri haline getirildiğini görüyoruz. Mezar taşı muhtemelen o dönemlerde yeniden yapılırken, ustalar en son gördükleri 1953 tarihini tekrar taşa işlemişler. Bu durum da 1953'ün ölüm tarihi gibi algılanmasına yol açmış."
BİLGİLENDİRME TABELASI VE KORUMA ÇAĞRISI
Zaman içinde çevresi iş hanlarıyla dolan ve tekke yapıları ortadan kalkan kabrin İstanbul'un fetih hafızası açısından büyük değer taşıdığını kaydeden Bektaş, Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne çağrıda bulunarak alanın ihya edilmesi ve Yıldız Dede'nin kimliğini anlatan bilgilendirme tabelalarının yerleştirilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.
Kaynak: DHA